Witamy w Splicie – centrum Dalmacji Środkowej, liczącym aż 1700 lat! Rzymski cesarz Dioklecjan nie bez powodu właśnie tutaj wzniósł swój pałac, o czym przekonują się liczni zwiedzający. Przekonajcie się i Wy, przyjedźcie do Splitu a zrozumiecie na czym polega czar Dalmacji i co się na niego składa. Wybierzcie się na spacer miastem, które za pomocą wielu zabytków samo opowie Wam swoją historię. Wieczorem polecamy dobrą zabawę w którymś z barow lub dyskotek albo obejrzenie sztuki w ramach Splickiego Lata. Ta kulturalna impreza organizuje także koncerty, oraz wystawy fotografii. Jako pamiątkę zabierzcie ze sobą buteleczkę oliwy z oliwek, albo wiązankę rozmarynu, które jescze długo będą Wam przypominać lato.
Podtsawowe informacje
- Liczba mieszkańców: 189 000
- Położenie geograficzne: Dalmacja Środkowa
- Klimat: śródziemnomorski
- Średnia temperatura latem: 27° C
- Średnia temperatura zimą: 5° C
Historia
Niektóre teorie głoszą, że Split powstał jescze przed IV wiekiem. Obecnie jednak uważa się, że pierwszym mieszkańcem Splitu był cesarz Dioklecjan, który zdecydował się właśnie tutaj zbudować swój pałac, w którym miał spędzać swoją „emeryturę”. Wydarzyło się to około 293 roku, a wspaniała willa cesarza miała imponujących 30 tysięcy metrów kwadratowych. Po tym okresie nastąpiły bardzo burzliwe czasy dla miasta, ponieważ mieszkańcy pobliskiej Salony weszli do Splitu uciekając przed Awarami i Słowenami. Następnie nadeszły czasy zmiany wielu władców: od chorwackich po węgierskich, wenecjańskich, aż do francuskich i austro-węgierskich. Wszystkie te kultury i władcy pozostawili w Splicie swój ślad czyniąc go centrum Środkowej Dalmacji i jednym z jej nienaruszonych symboli.
to topKuchnia
Gdziekolwiek się wybierzecie, czekają na Was dobre restauracje z ofertą specjalności z ryb, sery i pršut (wędzona szynka), a po dobrym posiłku polecamy spróbować chrupiących kroštuli – typowego dalmatyńskiego deseru.
Jako aperitiv polecamy znane dalmatyńskie rakije zwane lozovača i travarica, które pobudzą apetyt i wspaniale przygotują na nadchodzące smakołyki. Tradycyjny sposób goszczenia w regionie Dalmacji rozpoczyna się właśnie w taki sposób, po czym podawany jest pršut z pysznym serem – najczęściej przygotowywanym w oleju. Do tego serwowane są niezastąpione oliwki – czarne lub zielone – zależy od tego które Wam bardziej smakują.
Następnie polecamy rybny brudet z kaszą kukurydzianą, rybę z grilla lub ośmiornicę przygotowywaną nad ogniem (ispod peke). Dalmatyńska kuchnia jest lekka i zdrowa, a przygotowywana jest w bardzo łatwy sposób. Nie uwierzylibyście jakego czaru każdemu daniu może dodać odrobina oliwy z oliwek, czosnek, pieprz i sól.
Na koniec, jako deser, polecamy fritule, lub ich drobniejszą i bardziej chrupiącą wersję - kroštule. Na pewno ciekawi Was czym popić wszystkie te smakołyki? Dalmatyńczycy lubią mówić, że ryba pływa w morzu, musi więc także pływać we winie, co znaczy że do ryby obowiązkowy będzie kieliszek wina, a do słodyczy - wino deserowe prošek.
to topSport
Mieszkańcy Splitu słyną z zamiłowania do sportu, miasto więc wychowało wielu znanych sportowców, takich jak: Goran Ivanišević, Toni Kukoč lub Slaven Bilić. Często ludzie słysząc o Chorwacji wiążą ją właśnie z tymi nazwiskami. Zamiłowanie mieszkańców Splitu do ich drużyny „Hajduk” i samej piłki nożnej to z kolei osobna hostoria... Może wszystkie te informacje rozbudzą w Was ducha sportu i wybierzecie się na tenis, nurkowanie, pływanie, jazdę na rowerze lub wspinaczkę po skałach góry Marjan.
Okazji do sportu na pewno nie zabraknie, ponieważ sami mieszkańcy Splitu bardzo go lubią i chętnie próbują swoich możliwości w różnych jego dziedzinach. Tym, którzy będą chcieli zagrać w tenisa, polecamy korty w okolicy Splitu, na przykład w miejscowości Stobreč.
Wczesnym wieczorem Marjan - wzgórze nad Splitem – zapełni się spacerowiczami, trenującymi tuaj jogging, jeżdżącymi na rolkach i na rowerach, którzy korzystają ze świeżego powietrza i dobrego klimatu. Przyłączcie się do nich!
Kolejną naszą propozycją będzie morze. Miłośnicy żeglowania znajdą w Splicie prawdziwą Mekkę, ponieważ możliwości i wybór jachtów do wynajęcia jest rzeczywiście duży. Split jest także portem, z którego rozpoczynają się liczne żeglarskie szlaki, polecamy więc wybrać się stąd na zwiedzanie środkowodalmatyńskich wysp. Jeżeli nie żeglujecie a lubicie morze, polecamy skorzystać z rejsów statkami, które także wyruszają ze Splitu – wybierzcie odpowiedni szlak i zabawa może się zacząć!
to topRozrywka i nocne życie
Niektóre propozycje wycieczek podaliśmy Wam już w poprzednich artykułach, ale jeżeli wolicie zostać w mieście, a nie chcecie spędzać całego dnia na plaży, polecamy Wam jeden z ulubionych sposobów w jaki mieszkańcy Splitu lubią spędzać popołudnia. Polecamy spacer po splickiej promenadzie i kawę w którejś z kawiarenek wzdłuż promenady. Zarezerwujcie sobie więcej czasu i wypijcie wspaniałą kawę obserwując ludzi i wypoczywając. Wkrótce zrozumiecie czym jest “fjaka” – specyficzny stan umysłu, kiedy czas stoi, problemy stają się mniejsze i łatwiejsze do rozwiązania.
Nocne życie trwa także na promenadzie, lub w którejś z dyskotek. Ciepłe letnie noce idealne są na dobrą zabawę, którą zapamiętacie także po zakończonych wakacjach. Scenariusz wieczornego wyjścia już znacie: kolorowe koktaile, muzyka i taniec do białego rana.
Ci, którzy wolą spokojniejszy wypoczynek związany z jakimś wydarzeniem kulturalnym, polecamy wybrać się na którąś ze sztuk w ramach Splickiego Lata – imprezy kulturalnej obfitującej w dobre przedstawienia i koncerty. Przede wszystkim polecamy koncerty klap (tradycyjnych chórów męskich) i stałe wystawy w galeriach miasta.
to topJak dojechać
- Samochodem:
- Zagrzeb-Split 375 km autostradą
- Split-Zadar 160 km magistralą
- Split-Šibenik 86 km
- Samolotem: www.croatiaairlines.hr
- Autobusem: www.akz.hr
- Pociągiem: www.hznet.hr
- Lokalne i międzynarodowe linie promowe: www.jadrolinija.hr
Plaży
W samym centrum Splitu znajduje się jedna z najbardziej znanych plaż – splickie Bačvice. Jest to piaszczysta plaża, która oprócz kąpieliska jest także miejscem spotkań mieszkańców Splitu. Drugą znaną piaszczystą plażą jest plaża Firule, znajdująca się w pobliżu centrum miasta. Pozostałe plaże w okolicy Splitu są żwirowe, dzięki czemu wspaniale nadają się do opalania i wypoczynku, a jednocześnie są bezpiecznym miejscem dla małych dzieci. Plaża Bene przy parku Marjan posiada części żwirowe i kamieniste.
to topCo zwiedzić w mieście
Grgur Ninski
Zabytki w Splicie opowiedzą Wam historię tego tysiącletniego miasta. Polecamy spacer do imponującego pomnika Grgura Ninskiego, którego według podania należy chwycić za palec od nogi, co ma przynieść szczęście i spełnienie życzeń. Na obrzeżu miasta znajduje się Salona – najważniejsze miejsce archeologiczne wschodniego wybrzeża Adriatyku, a w samym centrum Splitu można zobaczyć cieplice ze źródłem leczniczej wody siarkowej.
Na półwyspie, na zachód od miejskiego portu, pod sosnami znajdował się niegdyś klasztor benedyktyński św. Szczepana, ale miejscem które obowiązkowo trzeba zobaczyć jest oczywiście Pałac Dioklecjana. Mury, trzy bramy (Złota, Srebrna i Żelazna), mauzoleum i rynek centralny Peristyl zachowane są do dnia dzisiejszego. Nie możemy też zapomnieć o świątyni Jupitera, oraz o Vestibulu – rynku na południe od Peristylu.
Marjan
Jedną z naszych pierwszych propozycji będzie wzgórze Marjan nad Splitem, które sanowi ulubione miejsce wycieczek mieszkańców tego miasta, dzięki temu że jest idealnym miejscem na spacery, jogging lub po prostu wypoczynek na świeżym powietrzu. Jest to najbardziej znane miejsce wycieczkowe, na którego 168 hektarach rośnie las sosen alpejskich, a z jego szczytu rozpościera się przepiękny widok na wyspy przed Splitem, które obowiązkowo należy zwiedzić. Na wzgórzu Marjan znajduje się także ogród zoologiczny, co na pewno ucieszy najmłodszych. Dzięki świeżemu powietrzu i idelnej temperaturze, które zapewniają sosny, mieszkańcy Splitu nazywają Marjan “płucami miasta”.
Kaštel Stari
Malownicze miasto Kaštel Stari to najstarsze z siedmiu osiedli leżących w atrakcyjnej części wybrzeża między Trogirem i Splitem. Osiedle powstało na płodnym płaskowzgórzu, na którym już od stuleci uprawiane są winogrona i owoce, a chorwacka szlachta dzięki pięknym plażom wybrała właśnie Kaštel Stari i w XV wieku wybudowała tutaj zamki i twierdze. W miejscowości Kaštel Stari warto zwiedzić zamek rodziny Ćipiko z 1481 roku, renesansowy kościółek św. Józefa, oraz 6 pozostałych zamków (kaszteli): Kaštel Sućurac, Kaštel Gomilica, Kaštel Kambelovac, Kaštel Lukšić, Kaštel Novi, Kaštel Štafilić.
to top
PL
EN
CZ
DE
HR
ES
FR
HU
IT
RO
SK
SL




